ทำไมต้องมีการคำนวณผลประโยชน์พนักงานตามมาตรฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 (TAS19)
- อาจารย์ทอมมี่ พิเชฐ เจียรมณีทวีสิน

- Jul 2, 2025
- 1 min read
Updated: Dec 19, 2025

การคำนวณผลประโยชน์พนักงานตามมาตรฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 (TAS19) ถือเป็นเรื่องสำคัญที่ทุกบริษัทควรให้ความสนใจ โดยเฉพาะในเรื่องการสำรองเงินสำหรับผลประโยชน์พนักงานเมื่อเกษียณอายุ หลายคนอาจมองว่าเป็นเรื่องไกลตัว เพราะมันเป็นเรื่องของผลประโยชน์ระยะยาว แต่ในความเป็นจริงแล้วการไม่เตรียมพร้อมเอาไว้ อาจนำไปสู่ปัญหาทางการเงินและกระทบต่อผลประกอบการของของบริษัทได้ในระยะยาว
ทำไมต้องคำนวณผลประโยชน์พนักงานตามมาตรฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 (TAS19)
การคำนวณผลประโยชน์พนักงานไม่ได้มีแค่การคำนวณเงินเดือน โบนัส หรือค่าตอบแทนประจำปี แต่ผลประโยชน์พนักงานในเชิงหลักการแล้ว มันคือค่าตอบแทนที่พนักงานทำงานให้ไม่ว่าค่าตอบแทนนั้นจะอยู่ในรูปแบบใดก็ตาม ไม่ว่าจะเป็นผลประโยชน์ระยะยาวและผลประโยชน์หลังเกษียณ เช่น เงินบำเหน็จบำนาญ หรือเงินชดเชยเมื่อเกษียณอายุ เป็นต้น
หลายบริษัทมักจะมองข้ามเพราะคิดว่าเป็นเรื่องของอนาคต และตอนนี้ยังไม่ต้องนำมาคำนวณก็ได้ เพราะมันอาจจะไม่ได้อยู่ในแผนธุรกิจในระยะ 5 ปีข้างหน้า หรือถ้าสนใจคำนวณ ก็จะมองแต่ระยะเวลาที่ต้องจ่ายกระแสเงินสดในช่วง 5 ปีข้างหน้าเท่านั้น แต่ไม่ได้สนใจว่า พอถึงเวลาจ่ายจริง จะมีเงินสำรองเพียงพอที่จะจ่ายหรือเปล่า
ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดเลยคือ เมื่อพนักงานเกษียณพร้อมกันหลายคนในช่วงเวลาเดียวกัน เงินที่ต้องจ่ายออกไปจะสูงมาก ทำให้กระทบกับกำไรของบริษัทอย่างหนัก หากไม่มีการสำรองเงินไว้ล่วงหน้า อาจส่งผลให้กิจการถึงขั้นต้องปิดตัวลงเพราะเงินทุนไม่พอจ่ายเงินชดเชย
ดังนั้น เหตุผลที่ว่าทำไมต้องคำนวณผลประโยชน์พนักงานตามมาตฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 (TAS19) ก็เพราะ มาตรฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 กำหนดให้บริษัทต้องรับรู้ค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับผลประโยชน์พนักงานไว้ล่วงหน้า โดยคำว่าล่วงหน้านั้นไม่ได้หมายความว่าแค่ 3 – 5 ปีข้างหน้า แต่หมายถึงล่วงหน้าจนกว่าจะหมดภาระผูกพันผลประโยชน์พนักงานจากตัวพนักงานแต่ละคน และต้องประมาณการแบบนี้ให้กับพนักงานแต่ละคนจนถึงคนสุดท้ายที่จะเหลืออยู่กับบริษัทในอนาคต
ซึ่งการคำนวณแบบนี้ เกี่ยวข้องกับการใช้สถิติและการประมาณการระยะยาวที่ต้องอาศัยแบบจำลองทางคณิตศาสตร์ประกันภัย (Actuarial Science) ในการประเมินความเสี่ยงและประมาณการจำนวนเงินที่ต้องจ่ายในอนาคตข้างหน้าอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
จุดเด่นของมาตรฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 (TAS19)
มาตรฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 (TAS19) มีจุดเด่นอยู่ที่การที่สามารถใช้หลักคณิตศาสตร์ประกันภัยมาลดทอนเงินสำรองที่ต้องกันสำรองไว้สำหรับการคำนวณผลประโยชน์พนักงานไว้ได้ เพราะในการประมาณการไปข้างหน้าจะมีเงื่อนไขบางอย่างที่ไม่จำเป็นต้องจ่ายเงินในอนาคตให้พนักงานได้
ยกตัวอย่างเช่น ในการคำนวณผลประโยชน์พนักงานสำหรับค่าชดเชยเลิกจ้างตอนเกษียณนั้น ถ้าเกิดพนักงาน มาตาย หรือ การลาออก ก่อนที่จะถึงอายุเกษียณ ก็จะมีผลให้ บริษัทไม่จำเป็นต้องจ่ายเงินก้อนนั้น ดังนั้น การนำความน่าจะเป็นของการตายหรือการลาออกมาใช้ในการคำนวณผลประโยชน์พนักงานไปด้วย ก็เป็นสิ่งที่ยอมรับได้ในการคำนวณผลประโยชน์พนักงานตามมาตรฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 (TAS19) และนี่เป็นสาเหตุหลักว่าทำไมต้องคำนวณโดยใช้หลักคณิตศาสตร์ประกันภัยด้วย
ประโยชน์จากการคำนวณผลประโยชน์พนักงานตามมาตรฐานบัญชีไทย ฉบับที่ 19 (TAS19)
การคำนวณผลประโยชน์พนักงานตามมาตรฐานบัญชีฉบับที่ 19 หรือ TAS19 ช่วยให้บริษัทมีความพร้อมในการวางแผนทางการเงิน ลดความเสี่ยงจากการขาดทุนอย่างกะทันหัน และสร้างความมั่นคงในระยะยาว นอกจากนี้ยังช่วยเพิ่มความน่าเชื่อถือในด้านการเงินสำหรับนักลงทุนและผู้มีส่วนได้เสียอีกด้วย การบริหารความเสี่ยงเหล่านี้ยังช่วยให้การจัดทำงบการเงินมีความโปร่งใสและสามารถตรวจสอบได้ง่ายขึ้น
สามารถอ่านเพิ่มเติมได้จาก: https://actuarialbiz.com/th/knowledgedetails/258
เขียนและเรียบเรียงโดย อาจารย์ทอมมี่ (พิเชฐ เจียรมณีทวีสิน)
FSA, FIA, FRM, FSAT, MBA, MScFE (Hons), B.Eng (Hons)
อดีตนายกสมาคมนักคณิตศาสตร์ประกันภัยแห่งประเทศไทย และอาจารย์บรรยายด้านการคำนวณผลประโยชน์พนักงานด้วยหลักคณิตศาสตร์ประกันภัย ตามมาตรฐานบัญชี ฉบับที่ 19 TAS19 IAS19
อาจารย์ทอมมี่ (พิเชฐ เจียรนณีทวีสิน) โทร: (+66) 82-899-7979 E-mail: tommy.pichet@actuarialbiz.com
คุณลักษณา ชัยวุฒิธร โทร: (+66) 81-071-4060 E-mail: abs.office@actuarialbiz.com
ขอสงวนสิทธิ์ของเนื้อหาในบทความ ไม่ให้นำไปใช้แสวงหาผลประโยชน์ใด ๆ ในเชิงพาณิชย์ นอกจากจะได้รับอนุญาตจากทางบริษัท ABS เท่านั้น



